Diesel, DPF, EGR και AdBlue: τι επιτρέπεται και τι όχι

Όποιος έχει σύγχρονο πετρελαιοκίνητο έχει ακούσει για «σβήσιμο» του φίλτρου σωματιδίων ή της βαλβίδας EGR. Συχνά το ακούει από κάποιον που είχε βουλωμένο φίλτρο και ακριβό λογαριασμό. Ας ξεκαθαρίσουμε τι κάνει κάθε σύστημα, τι επιτρέπεται και τι προτείνουμε εμείς.

Τα τρία συστήματα με δυο λόγια

• DPF (φίλτρο σωματιδίων). Συγκρατεί την αιθάλη από την εξαγωγή. Όταν γεμίσει, ο εγκέφαλος κάνει «αναγέννηση»: ανεβάζει τη θερμοκρασία των καυσαερίων ώστε η αιθάλη να καεί.
• EGR (ανακυκλοφορία καυσαερίων). Επιστρέφει μέρος των καυσαερίων στην εισαγωγή, ώστε να πέσει η θερμοκρασία καύσης και να μειωθούν τα οξείδια του αζώτου (NOx).
• SCR με AdBlue. Ψεκάζει διάλυμα ουρίας στην εξαγωγή, το οποίο μετατρέπει τα NOx σε άζωτο και νερό μέσα σε ειδικό καταλύτη.

Και τα τρία είναι μέρος της έγκρισης τύπου του αυτοκινήτου. Χωρίς αυτά, το όχημα δεν είναι πλέον αυτό που εγκρίθηκε για κυκλοφορία.

Χαρτογράφηση με όλα τα συστήματα ενεργά

Μια χαρτογράφηση σε πετρελαιοκίνητο δεν χρειάζεται να αγγίξει τα συστήματα αντιρρύπανσης. Η σωστή προσέγγιση για αυτοκίνητο δρόμου είναι:

• να μένουν DPF, EGR και SCR πλήρως λειτουργικά,
• να τηρείται το όριο καπνού, ώστε να μην παράγεται επιπλέον αιθάλη που θα γεμίσει νωρίτερα το φίλτρο,
• να ελέγχονται οι θερμοκρασίες καυσαερίων, που επηρεάζουν τόσο την τουρμπίνα όσο και την αναγέννηση.

Έτσι δουλεύουμε. Μια καλογραμμένη χαρτογράφηση δεν επιβαρύνει αισθητά το DPF. Ένα αρχείο που «ανοίγει» το πετρέλαιο μέχρι να μαυρίσει η εξαγωγή το επιβαρύνει — και εκεί συνήθως ξεκινούν τα προβλήματα που αποδίδονται άδικα στο ίδιο το φίλτρο.

Τι λέει ο νόμος

Η αφαίρεση ή απενεργοποίηση του DPF, της EGR ή του συστήματος AdBlue δεν επιτρέπεται για οχήματα που κυκλοφορούν σε δημόσιο δρόμο στην Ελλάδα και στην Ευρωπαϊκή Ένωση. Το όχημα παύει να συμφωνεί με την έγκριση τύπου του, ενώ οι εκπομπές ελέγχονται και στον περιοδικό έλεγχο (ΚΤΕΟ). Υπάρχουν και πρακτικές συνέπειες: ζητήματα με την ασφάλιση, με τον έλεγχο και με τη μεταπώληση.

Τέτοιες επεμβάσεις αφορούν αποκλειστικά οχήματα αγώνων ή εκτός δρόμου, εκεί όπου το επιτρέπει το νομικό πλαίσιο, και όχι αυτοκίνητα που χρησιμοποιούνται στον δρόμο. Για αυτοκίνητο δρόμου η απάντησή μας είναι σταθερή: επισκευάζουμε το σύστημα, δεν το αφαιρούμε.

Γιατί βουλώνει ένα φίλτρο σωματιδίων

Τις περισσότερες φορές το DPF είναι το σύμπτωμα, όχι η αιτία. Οι συνηθισμένες αιτίες:

• Μικρές διαδρομές. Η αναγέννηση χρειάζεται λίγα λεπτά σταθερής οδήγησης με ζεστό κινητήρα. Αν σβήνετε πάντα το αυτοκίνητο μετά από πέντε λεπτά, η αναγέννηση διακόπτεται ξανά και ξανά.
• Λάθος λάδι. Τα περισσότερα diesel με DPF θέλουν λάδι χαμηλής τέφρας (low SAPS), σύμφωνα με την προδιαγραφή του κατασκευαστή. Η τέφρα δεν καίγεται και μένει στο φίλτρο.
• Μπεκ ή αισθητήρες με πρόβλημα. Ένα μπεκ που στάζει ή ένας αισθητήρας διαφορικής πίεσης που δίνει λάθος τιμή αλλάζει όλη τη λογική της αναγέννησης.
• Βουλωμένη EGR ή διαρροές αέρα. Περισσότερη αιθάλη από την καύση σημαίνει γρηγορότερο γέμισμα του φίλτρου.

Η διάγνωση ξεκινά από εκεί: έλεγχος σφαλμάτων, τιμές αισθητήρων, ιστορικό αναγεννήσεων. Συχνά μια αναγκαστική αναγέννηση, ένας καθαρισμός και η αντικατάσταση ενός αισθητήρα λύνουν το πρόβλημα.

AdBlue: τα συνηθισμένα σφάλματα

Στο σύστημα SCR τα προβλήματα είναι συνήθως κρυστάλλωση στο μπεκ, βλάβη στη θέρμανση του δοχείου ή αισθητήρας NOx εκτός λειτουργίας. Είναι επισκευάσιμα, και η επισκευή είναι ο μόνος νόμιμος δρόμος για αυτοκίνητο που κυκλοφορεί.

Τι να κρατήσετε

Η χαρτογράφηση και τα συστήματα αντιρρύπανσης δεν είναι αντίπαλοι. Μια σωστή χαρτογράφηση σε υγιές diesel δίνει περισσότερη ροπή — και σε ορισμένα αυτοκίνητα έως περίπου 10% χαμηλότερη κατανάλωση, ανάλογα με χρήση και οδήγηση — με όλα τα συστήματα στη θέση τους.

Θέλετε να δείτε τι μπορεί να γίνει στο δικό σας diesel; Ξεκινήστε από την αναζήτηση οχήματος ή ζητήστε προσφορά.